De over het hoofd geziene 1990 TNT-verfilming van Schateiland met Christian Bale en Charlton Heston

Fraser Clarke Hestons ambitieuze tv-film bracht een sterrencast samen voor de klassieker van Robert Louis Stevenson, maar raakte grotendeels uit zicht.

Robert Louis Stevensons roman Schateiland uit 1883 vormt nog steeds de basis voor talloze piratenverhalen, maar één minder bekende verfilming springt eruit door de indrukwekkende cast en de ambities van het kabelnetwerk. De TNT-televisiefilm uit 1990 bracht het verhaal tot leven met Christian Bale als de jonge Jim Hawkins en Charlton Heston als de sluwe Long John Silver.

Een sterrencast voor prestige op de kabel

Het scenario en de regie waren in handen van Fraser Clarke Heston, de zoon van de acteur. De productie kwam tot stand in een tijd waarin kabelzenders mikten op prestigieuze miniserie en evenementenfilms. De film had een cast van veteranen, waaronder Oliver Reed als de gedoemde Billy Bones, Christopher Lee als de dreigende Blind Pew en Richard Johnson als Squire Trelawney. Verder speelden Clive Wood als kapitein Smollett, Julian Glover als dokter Livesey en Pete Postlethwaite in een bijrol.

Bale was ongeveer vijftien of zestien jaar oud toen hij de avontuurlijke jongen speelde die een schatkaart vindt nadat Billy Bones een fatale hartaanval krijgt. Heston vertolkte de eenbenige piratenkok wiens charme diepere plannen maskeert aan boord van de Hispaniola. De bewerking bleef trouw aan de roman en volgde Jims reis vanaf de herberg Admiral Benbow via de zeereis tot de jacht op Flints begraven goud.

Gemengde recensies over cast en tempo

De kritieken waren wisselend. Washington Post-criticus Tom Shales leverde een harde beoordeling en noemde de 132 minuten durende film traag. Hij bekritiseerde ook de lange reclameblokken die de uitzending tot drie uur rekten. Shales wees vooral op Hestons optreden als zwak punt.

Cruciaal voor het falen van de film is de verkeerde casting en de beschamend slechte prestatie van Charlton Heston als Long John Silver, een moeizame vergissing van aankomst (in het tweede halfuur) tot vertrek. Dat Heston een van de humorloosste figuren is die ooit voor een camera heeft gestaan, helpt ook al niet.

— Tom Shales, Washington Post, recensie uit 1990 van de TNT-film Schateiland

Shales vond ook Bales vertolking te somber. Andere media waren positiever. De Los Angeles Times noemde de film respectabel en leuk, terwijl Empire de energieke actie-avontuurkwaliteiten prees. De productie gebruikte een fraai historisch schip dat oorspronkelijk was gebouwd voor de remake van Mutiny on the Bounty uit 1962, wat visueel aantrekkelijk was ondanks de narratieve tekortkomingen die sommige critici signaleerden.

Een vergeten schakel in een lange reeks verfilmingen

Schateiland heeft sinds het stomme tijdperk tientallen film- en televisieversies geïnspireerd. Bekende voorbeelden zijn Disneys live-actionfilm uit 1950 met Robert Newton en latere versies zoals Muppet Treasure Island uit 1996 en de animatiefilm Treasure Planet uit 2002. De TNT-versie uit 1990 raakte echter al snel uit de publieke herinnering, ondanks de opvallende cast en de persoonlijke band van de regisseur met de hoofdrolspeler.

Tags bij dit artikel