Europese beleidsmakers bereiden zich voor op een hardere lijn in de handel met China nu de economische betrekkingen met de grootste economie van het blok een fundamentele verandering ondergaan. Wat tien jaar geleden begon als een wederzijds voordelige uitwisseling, is uitgegroeid tot directe concurrentie in belangrijke industrieën, wat zorgen oproept over de langetermijnconcurrentiekracht op het hele continent.
In de eerste fase van de economische expansie van China, vaak aangeduid als China Shock 1.0, profiteerde Duitsland aanzienlijk. Duitse fabrikanten leverden geavanceerde machines en hightechapparatuur die de snelle industrialisatie van China ondersteunden. Deze dynamiek creëerde een waardevolle nieuwe exportmarkt voor Europese bedrijven, ook al ondervonden sommige sectoren met lagere toegevoegde waarde meer importdruk.
De opkomende fase, aangeduid als China Shock 2.0, brengt een andere uitdaging met zich mee. Chinese bedrijven betreden nu dezelfde hoogwaardige sectoren waarin Duitse exporteurs ooit sterke posities innamen. Binnenlandse zwakte in China lijkt producenten ertoe aan te zetten goederen tegen smallere marges te verkopen, wat de concurrentie op wereldmarkten intensiveert.
De Europese Commissie zal naar verwachting in de komende periode strengere handelsmaatregelen tegen China aankondigen. Dit markeert een opmerkelijke verandering ten opzichte van eerdere jaren, toen veel Europese leiders zich verzetten tegen harde benaderingen ondanks vergelijkbare retoriek van andere wereldmachten. Analisten wijzen op de gewijzigde economische relatie als de belangrijkste drijfveer achter de beleidsevolutie.
Econoom en beleidsanalist Dominik Leusder, auteur van de Leusder of Last Resort Substack, benadrukt het onderscheid tussen de twee fasen tijdens discussies over het economische traject van Europa. De eerste schok bood compenserende voordelen via uitgebreide export. De tweede mist die buffer en positioneert Chinese bedrijven als directe uitdagers in premiummarkten.
Ondersteunende data van Goldman Sachs-economen, waaronder werk onder leiding van Hui Shan, illustreren de transitie. Grafieken tonen China dat verschuift van grote klant voor Duitse industriële goederen naar agressieve concurrent in overlappende productcategorieën.
Dat lijkt een vrij belangrijk onderscheid. Ja, China drong tijdens de eerste schok door tot Europese markten. Maar er was ook enig voordeel omdat Duitse exporteurs een nieuwe (en snelgroeiende) klant kregen. China Shock 2.0 is echter waarschijnlijk pijnlijker omdat China steeds meer concurreert met Duitsland in hoogwaardige sectoren.
De veranderende dynamiek zet extra druk op lopende debatten over de achterblijvende productiviteit en innovatie van Europa ten opzichte van mondiale peers. Nu de Europese Commissie overgaat tot assertievere handelsacties, heroverwegen bedrijven en overheden toeleveringsketens en industriële strategieën om het nieuwe concurrentielandschap aan te pakken.