Het verhaal van Elizabeth Holmes en haar bloedtest-startup Theranos geldt als een van de meest opvallende gevallen van bedrijfsbedrog in de afgelopen decennia. Holmes bouwde een bedrijf met een waarde van 9 miljard dollar op claims die later vals bleken, trok grote investeerders aan en zag de hele onderneming onder druk van onderzoek ineenstorten.
Holmes begon in 2002 aan Stanford University met een studie chemische technologie, maar stopte na haar tweede jaar. Ze richtte Theranos op met als doel traditionele bloedafnames te vervangen door een simpele vingerprik. Het idee trok ondanks scepsis van medisch experts al vroeg steun. In 2009 verstrekte de Pakistaanse ondernemer Sunny Balwani een lening van 10 miljoen dollar en werd president en chief operating officer.
Al snel voegden bekende namen zich bij de raad van bestuur, waaronder voormalige ministers van Buitenlandse Zaken George Shultz en Henry Kissinger. Het bedrijf sloot een partnership om testcentra in Walgreens-winkels te plaatsen. In 2014 had Theranos honderden miljoenen opgehaald en plaatste Forbes Holmes onder de rijkste selfmade vrouwen van Amerika.
De eerste grote barsten ontstonden toen The Wall Street Journal meldde dat de meeste tests van het bedrijf nog steeds op conventionele armafnames berustten in plaats van de aangekondigde vingerprikmethode. Theranos ging publiekelijk in de verdediging, maar de onthullingen bleven komen. De FDA had kortstondig één herpes-test met de vingerprikmethode goedgekeurd, maar bredere claims over de technologie hielden geen stand.
Bestuursleden vertrokken, het partnership met Walgreens werd beëindigd en toezichthouders trokken de laboratoriumvergunning in. Theranos annuleerde jaren aan testresultaten. Forbes stelde Holmes’ vermogen bij naar nul. In 2018 volgden federale aanklachten wegens het oplichten van investeerders voor meer dan 700 miljoen dollar.
Holmes trad af als ceo. Haar verdediging stelde dat ze door Balwani was gemanipuleerd. Na vertragingen door de pandemie en persoonlijke omstandigheden veroordeelde een jury haar op vier van de elf aanklachten. Ze kreeg een gevangenisstraf van elf jaar. Ze zal naar verwachting in 2027 van de gevangenis naar een halfway house verhuizen.
Filmmakers Nathan Fielder en Lance Oppenheim maakten de documentaire "You Can See Everything", die Holmes volgt in de periode voordat ze haar straf uitzit. Critici prijzen de film om zijn onconventionele aanpak. Kijkers wordt aangeraden de film zonder voorkennis te bekijken, zodat het verhaal maximaal impact heeft. De film gaat dit weekend in de bioscoop in première.