Documentaire Concrete Land belicht strijd van Palestijnse bedoeïenenfamilie tegen ontheemding in Jordanië

Het debuut van Asmahan Bkerat volgt drie generaties die racisme, familietwisten en stedelijke oprukking trotseren, voorafgaand aan de vertoning op het London Film Festival.

De Palestijns-Jordaanse regisseur Asmahan Bkerat brengt met haar debuutdocumentaire Concrete Land een intiem beeld van het bedoeïenenleven op het scherm. De film volgt drie generaties van een Palestijnse bedoeïenenfamilie van gemengde afkomst in Jordanië terwijl zij ontheemding, racisme en veranderende familiedynamiek onder ogen zien.

De speelfilm ging wereldwijd in première op het 79e Locarno Film Festival en wordt nu vertoond in de Documentairecompetitie van het BFI London Film Festival, dat op 8 oktober begint.

Toevallige ontmoeting zet filmcarrière in gang

Bkerat leerde de familie kennen tijdens een informele uitstap met haar oude vriend en medewerker Ban Maraqa. De twee groeiden op aan de rand van Amman en volgden later samen een workshop digitale filmmaking. Tijdens een verkenning van een nieuwe weg buiten de stad kwamen ze een oudere vrouw tegen die met een schaap liep.

De vrouw nodigde hen uit in haar tent voor thee. Dat bezoek onthulde de nomadische leefwijze van de familie te midden van oprukkende bouwactiviteiten. Bkerat en Maraqa bleven jarenlang contact houden en maakten in 2017 eerst een korte film over de schapen van de familie voordat ze het project uitbreidden tot een speelfilm.

Acht jaar filmen legt evoluerend verhaal vast

Bkerat regisseerde en filmde de documentaire terwijl Maraqa het scenario schreef en de montage verzorgde. Het tweetal produceerde samen met Odd Slice Films, dat de verkoop verzorgt. Honderden uren beeldmateriaal documenteren het dagelijks leven van de familie, met een verschuivende focus van de grootmoeder en haar schapen naar de opgroeiende dochter en de vader naarmate de omstandigheden veranderden.

De bouw rond hun grond versnelde, met dreigende uitzetting tot gevolg. De familie, deel van de Afrobedoeïenen-minderheid, krijgt te maken met extra complicaties omdat zij Palestijnse vluchtelingen zijn zonder de grondrechten die sommige Jordaanse bedoeïenen wel hebben.

Film weerspiegelt bredere ontheemdingsproblemen

Bkerat ziet het verhaal als verbonden met de aanhoudende ontheemding die Afro-Palestijnen zowel in Jordanië als in Palestina ervaren. De Arabische titel Tiyaha, die verwijst naar iemand die verdwaald is, benadrukt het gevoel nergens thuis te horen.

Ik wil dat mensen begrijpen dat bedoeïenenleven niet gelijkstaat aan armoede. Als je mensen in een tent ziet wonen, betekent dat niet dat ze arm zijn. Dat is iets wat mensen maar moeilijk kunnen inzien.

— Asmahan Bkerat, Interview met The Hollywood Reporter

Toekomstige projecten richten zich op ontheemding en waterrechten

De familie heeft de voltooide film nog niet gezien. Bkerat hoopt een bioscoopvertoning in Jordanië te regelen en de vader en dochter mee te nemen naar het Verenigd Koninkrijk voor het Londense festival.

De ontmoeting met de familie veranderde Bkerats koers. Ze produceert nu twee nieuwe projecten: een met familiearchieven over een Palestijnse familie die terugkeert naar Palestina, en een ander over een Jordaanse boer die te maken heeft met waterverlies te midden van regionale politieke spanningen. Daarnaast ontwikkelt ze haar volgende speelfilm over ontheemding.

Tags bij dit artikel