Christopher Nolans bepalende films van de jaren 2020: Oppenheimer staat op één

De geprezen regisseur toont ongeëvenaarde consistentie met drie monumentale films die spektakel, intellect en culturele weerklank verenigen.

Christopher Nolan geldt als de belangrijkste filmmaker van de 21e eeuw, en dat met ruime marge. Geen andere regisseur kan tippen aan zijn combinatie van kritische lof en sterke commerciële resultaten over een twaalftal films. Elk project overtrof de verwachtingen en oogstte respect van vakgenoten en prijsjury’s.

Nolan bouwt een erfenis van kritisch en commercieel succes

Nolan bevindt zich in een zeldzame positie waarin zowel het grote publiek als de filmindustrie zijn werk omarmt. Vergelijkingen met Steven Spielberg uit de jaren tachtig schieten tekort, omdat Nolan geen noemenswaardige misstappen heeft gemaakt. Parallellen met David Lean of Stanley Kubrick komen dichter in de buurt, al staat Nolan nog maar aan het begin van zijn carrière met veel projecten voor de boeg.

De jaren twintig markeerden een nieuw hoofdstuk nadat Nolan brak met Warner Bros. vanwege het verrassende besluit om de films van 2021 rechtstreeks naar HBO Max te sturen. Tegen die tijd woog zijn naam zwaarder dan die van welke ster ook. Hij was al gestopt met franchises na de Dark Knight-trilogie en had een Oscarnominatie voor Beste Regisseur gekregen met Dunkirk.

Tenet combineert grootschalige actie met inventief vertellen

Op de derde plaats staat Tenet (2020). De film vormt het hoogtepunt van Nolans vakmanschap in actiecinema en voegt elementen van Michael Mann, James Bond en The Matrix samen tot iets geheel nieuws. De kijker wordt uitgenodigd het verhaal emotioneel te beleven in plaats van elke wending te ontcijferen, wat herhaalde kijkbeurten beloont.

Het verhaal draait om verzet tegen het lot, een thema dat Nolan al sinds Memento bezighoudt. Door de hoofdpersoon simpelweg ‘de Protagonist’ te noemen, wordt benadrukt hoe mensen zichzelf definiëren via hun rol te midden van grote belangen. De productie gold ook als pleidooi voor bioscoopbezoek tijdens de pandemie.

The Odyssey biedt epische schaal en tijdloze thema’s

Op de tweede plaats staat The Odyssey (2026). Geen andere actieve regisseur had deze klassieke epos op deze schaal kunnen realiseren met zoveel praktische effecten. Nolan condenseert Homers verhaal tot verweven niet-lineaire verhaallijnen die de menselijke neiging tot wreedheid en de maatschappelijke prijs van gebroken wetten belichten.

Het verhaal presenteert de Trojaanse Oorlog als vonk voor de Donkere Middeleeuwen. Goden verschijnen via menselijke interpretatie in plaats van openlijke magie, met aanwijzingen dat mythische elementen voortkomen uit generaties verhalenvertellen. De prestaties van Matt Damon, Anne Hathaway, Tom Holland, Zendaya en Robert Pattinson tillen het spektakel naar een hoger niveau, dat enorm profiteert van de IMAX-presentatie.

Oppenheimer bevestigt Nolans plaats onder de groten van de cinema

Op de eerste plaats staat Oppenheimer (2023). De film volgt het verhaal van J. Robert Oppenheimer verder dan de eerste atoomtest en belicht de morele en politieke nasleep van kernwapens. Het fungeert zowel als meeslepend rechtszaaldrama als sombere reflectie op wereldmacht.

Het project leverde Nolan langverwachte Oscars op voor Beste Film en Beste Regisseur. Het kassucces, ondanks de lange speelduur en deels zwart-witfotografie, was buitengewoon. De hoofdrol van Cillian Murphy draagt het verhaal en biedt gelaagde interpretaties van een complexe historische figuur.

Tags bij dit artikel