Cate Blanchett en Nina Hoss doen het podium ontvlammen in gedurfd Electra/Persona bij National Theatre

De gevierde sterren wisselen elke avond van rol in Benedict Andrews' inventieve fusie van Sophocles' tragedie en Bergmans psychologische klassieker

Cate Blanchett en Nina Hoss leveren een tour de force in Electra/Persona, een meeslepend theater-experiment dat Sophocles' oude tragedie versmelt met Ingmar Bergmans raadselachtige film. De productie in het Lyttelton Theatre bevestigt het duo als een van de meest overtuigende acteerkoppelingen op het toneel vandaag.

Een naadloze mix van Griekse tragedie en cinematisch psychodrama

Schrijver en regisseur Benedict Andrews creëert een enkel scharnierend werk in plaats van een rechttoe-rechtaan dubbelprogramma. De avond duurt ongeveer twee uur over twee bedrijven met een pauze ertussen en legt expliciete verbanden tussen de wraakzuchtige dochter Electra en de zwijgende actrice Elisabet Vogler uit Persona. De centrale link komt uit het moment in Bergmans film waarop het personage stopt met spreken terwijl ze Electra op het toneel vertolkt.

Andrews benut rijke thematische overlappingen rond schuld, identiteit en verbroken moeder-dochterbanden. De productie benadrukt hoe Electra en haar moeder Clytemnestra veel meer delen dan beide toegeven, terwijl Bergmans versmeltende persoonlijkheden tussen Elisabet en haar verpleegster Alma echo's vinden in het klassieke paar.

Dynamische casting en rolwisseling verhogen de dramatiek

Elke avond wisselen de twee hoofdrolspelers van koppeling. De ene avond speelt Cate Blanchett Electra terwijl Nina Hoss Elisabet vertolkt; de volgende avond draaien ze om. De ondersteunende spelers Ella Lily Hyland en Patrick Robinson completeren het ensemble als Chrysothemis en de dokter in de ene helft, en vervolgens als Aegisthus en de echtgenoot in de andere.

Op de premièreavond opende Hoss de avond als een wilde, kalkbleke Electra die haar verdriet en wraakzucht uitschreeuwde. Blanchett kwam later binnen als een sarcastische Clytemnestra en maakte een voorgestelde heropvoering van een moord tot een donker komisch moment dat de gedeelde pijn van de personages onderstreepte.

Minimalistisch decor creëert intieme psychologische ruimte

Magda Willi's decor van brede houten treden maakt de grote zaal verrassend intiem. Een enkele hamer onder een spotlight opent het eerste bedrijf, terwijl een neerdalend scherm en een handheld camera in de tweede helft homage brengen aan Bergmans kenmerkende close-ups. Hildur Gudnadóttirs subtiele sounddesign pulseert als een hartslag onder de actie.

Meesterklassen in monoloog en stille expressie

Het tweede bedrijf vraagt om buitengewoon bereik. Blanchett houdt een uur durende monoloog vol die de geleidelijke breuk van Alma's persoonlijkheid in kaart brengt, terwijl Hoss uitblinkt in bijna-stille luisterkunst en volumes overbrengt via micro-expressies. Hun eerdere samenwerking in de film Tar beïnvloedt duidelijk dit gelaagde partnerschap.

Het publiek wordt aangemoedigd om een tweede avond terug te komen om de rollen omgewisseld te zien. De productie laat meerdere interpretaties open, net als het origineel van Bergman, terwijl zowel viscerale tragedie als stille psychologische spanning worden geleverd.

Tags bij dit artikel